Gulden Sleutelbloem is een inheemse meerjarige plant die in Nederland redelijk zeldzaam is. Hij komt in het wild nog voor in Zuid-Limburg en in andere kalkrijke gebieden. Oorspronkelijk komt Gulden Sleutelbloem uit Europa en delen van West-Azië. Gulden Sleutelbloem is een lid van de sleutelbloemfamilie (Primulaceae) net als o.a.: Guichelheil, Dwergbloem, Slanke Sleutelbloem, Waterviolier, Penningkruid en Zevenster. Gulden Sleutelbloem wordt ook wel echte Sleutelbloem en Lentebloem genoemd. Het is een plant die een van de 1e bloeiende planten is in het voorjaar. Gulden Sleutelbloem bloeit met kleine goudgele klokvormige bloemetjes met oranje vlekken in de bloem. Deze bloemetjes hangen samen naar beneden in een trosje aan blad loze steeltjes. De bloemetjes hebben een heerlijk, licht zoete geur. Ze worden omringd door smal, langwerpig, gerimpeld blad dat in een rozetvorm vlak aan de grond groeit. Gulden Sleutelbloem heeft een zonnige tot half beschaduwde plek nodig met kalkrijke, goed waterdoorlatende grond die licht vochtig blijft. Gulden Sleutelbloem is o.a. te vinden in bosranden, in wegbermen, op open hellingen en in graslanden.
Gulden Sleutelbloem wordt ook gebruikt in de kruidengeneeskunde. O.a. bij hoest en verkoudheid, als slijmoplossend middel, als kalmerend middel bij bijv. slaapproblemen (kruidenthee), bij hoofdpijn, bij reuma en bij duizeligheid. Hierbij moet wel worden opgemerkt dat het gebruik van grote hoeveelheden van deze plant maagklachten en misselijkheid kunnen veroorzaken. Sommige mensen kunnen allergisch zijn voor de plant en huidirritatie kan ook voorkomen. Zwangere vrouwen kunnen deze plant beter niet gebruiken. Gulden Sleutelbloem is ook een geliefde tuinplant, hij past ook goed in de natuurlijke tuin en in bloemrijke graslanden. De bloemen en het jonge blad zijn eetbaar en kunnen worden gebruikt in bijv. salades, soepen en als eetbare versiering van diverse gerechten. Gulden Sleutelbloem bloeit van maart of april t/m mei of juni. Gulden Sleutelbloem kan zichzel uitzaaien. Deze plant is zeer geliefd bij bijen en hommels en andere nuttige insecten. Het is door zijn vroege bloei een belangrijke nectar- en stuifmeelbron in het voorjaar. Winterharde meerjarige. Hoogte: 15 - 30.
Stratificeren: 21 - 28 dagen (3 - 4 weken)
Binnen zaaien: februari - maart
Buiten zaaien: juni - september
Kiemtijd: 14 - 56 dagen (2 - 8 weken)
Kiemtemperatuur: 10 - 15 C°
Zaaidiepte: oppervlakkig
Plantafstand: 20 - 30 cm
Standplaats: licht vochtig met half schaduw
Bloeiperiode: maart of april - mei of juni (in het 2e jaar na zaaien)
Oogstperiode: april - mei
Het is aan te raden om de zaden van Gulden Sleutelbloem te stratificeren voor het zaaien. Dit bootst namelijk de natuurlijke omstandigheden na. En zorgt voor een betere ontkieming. Hier zijn twee manieren voor:
1. stop de zaden vermengd met wat vochtig zand of aarde in een plastic zakje. Stop dit 3 tot 4 weken in de koelkast. Laat de zaden rustig op temperatuur komen voordat u ze gaat zaaien. Zaai de zaden hierna op een geschikte temperatuur.
2. Zaai de zaden na de zomer (zodra de zaden rijp zijn) buiten in de tuin. Hierdoor krijgen de zaden een natuurlijke stratificatie. Deze methode is vooral geschikt voor plaatsen waar de winters koud zijn.
Vanaf februari kan er binnen worden gezaaid in een tray gevuld met vochtige potgrond, gebruik bijv. een mengsel van potgrond en zand. Zaai dun en oppervlakkig. Druk de zaden voorzichtig aan. Gulden Sleutelbloem is namelijk een lichtkiemer. Zorg voor voldoende licht. Houd de temperatuur zo gelijkmatig mogelijk en laat vooral de temperatuur 's nachts niet dalen. Een zo gelijkmatige mogelijke temperatuur zorgt voor een goede kieming. Bedek de trays met een deksel. Het is vooral belangrijk om geduld te hebben omdat de kieming 14 - 56 dagen (2 tot 8 weken) kan duren.
Verwijder het deksel zodra de zaailingen opkomen. Verpot de zaailingen in aparte kleine potjes, zodra de zaailingen groot genoeg zijn om te hanteren. Zet de zaailingen vanaf begin mei overdag 10 - 14 dagen buiten om af te harden. Hierna kunnen de zaailingen vanaf midden mei, zodra er geen kans meer is op nachtvorst op een vochtige, lichte plaats met half schaduw worden gezet. Houd de planten 20 - 30 cm apart. Houd goed vochtig en onkruidvrij. Geef de planten vooral bij droogte veel water.
Buiten zaaien kan vanaf juni t/m september. Op deze manier krijgen de zaden een natuurlijke stratificatie periode. Zaai op een vochtige plek met wat zon en half schaduw. Dun de zaailingen, zodra zij groot genoeg zijn om te hanteren, uit op 20 - 30 cm afstand.Houd goed vochtig en onkruidvrij.
Deze voorjaarsbloeier bloeit vanaf maart of april tot mei of juni. De bloemen kunnen worden geoogst vanaf april. Gulden Sleutelbloem is eetbaar. Deze bloemetjes kunnen worden gebruikt in salades, soepen en als versiering in diverse gerechten. Ook het jonge blad van deze plant is eetbaar.
